استامینوفن

Acetaminophen

(Abenol, Acephen, Apo-Acetaminophen, Atasol, Feverall, Mapap, Ofirmev, Tempra, Tylenol, Tylenol Arthritis Pain, Tylenol Children's Meltaways, Tylenol Junior Meltaways, Tylenol Extra Strength)

هشدار خیلی مهم : پتانسیل آسیب شدید کبدی. تزریق استامینوفن با نارسایی کبدی حاد ارتباط دارد.

طبقه بندی:

 دارویی: مسکن مرکزی                      بالینی: مسکن غیر مخدر، تب بر.

 موارد استفاده :

برطرف کردن درد و تب خفیف تا متوسط. 

داخل وریدی: کنترل درد متوسط تا شدید در ترکیب با مسکن های اپیوئید.

 موارد احتیاط :

منع مصرف: (Ofirmev)حساسیت شدید به استامینوفن، اختلال کبدی شدید یا بیماری کبدی فعال شدید.

 احتياطات: حساسیت به استامینوفن؛ اختلال کلیوی شدید؛ وابستگی به الکل، اختلال کبدی، یا بیماری کبدی فعال؛ سوء تغذیه و هیپوولمی مزمن (Ofirmnev)؛ کمبود  G6PD(ممکن است همولیز رخ دهد). دوز را به کمتر از 4gr در روز محدود کنید.

عملكرد:

به نظر می رسد سنتز پروستاگلاندین را در CNS و به میزان کمتری بلوک ایمپالس های درد از خلال عملکرد محیطی را مهار می کند. به طور مرکزی بر مرکز تنظیم کننده دما هیپوتالاموس عمل می کند که منجر به وازودیلاتاسیون محیطی می شود (کاهش حرارت، اریتم پوست، تعریق). اثر درمانی: منجر به کاهش تب می شود. اثر تسکینی ایجاد میکند.

فارماکوکینتیک

روش   مصرف
شروع   اثر
حداکثر   اثر
طول   مدت اثر
خوراکی
کمتر   از ۶۰ دقیقه
۱ - ۳ ساعت
۴ - ۶ ساعت

به سرعت و به طور کامل از لوله گوارش جذب می شود؛ جذب رکتال متغیر است. 

اتصال به پروتئین:

٪۲۰ - ۵۰ ، به طور گسترده در اکثر بافت های بدن منتشر می شود. در کبد متابولیزه می شود؛ در ادرار ترشح می شود. توسط همودیالیز برداشته میشود.

 نیمه عمر: ۴-۱ ساعت (در بیماران با بیماری کبدی، افراد مسن، نوزادان افزایش می یابد. در کودکان کاهش می یابد).

 ملاحظات مربوط به سن

حاملگی / شیردهی: از جفت عبور میکند؛ در شیر مادر ترشح می شود. به طور روتین در تمام مراحل بارداری استفاده می شود، به نظر می رسد برای استفاده کوتاه مدت ایمن باشد.

 طبقه بندی مصرف در حاملگی: گروه  B

کودکان / افراد مسن: هیچ مورد احتیاط مرتبط با سنی ذکر نشده است.

تداخلات

دارویی: الكل (مصرف مزمن)، داروهای هپاتوتوکسیک (مثل فنی توئین)، القا کننده های آنزیم کبدی (مثل فنی توئین، ریفامپین) ممکن است خطر هپاتوتوکسیسیته را در مصرف طولانی با دوز بالا یا تک دوز سمی افزایش دهند. ممکن است خطر خونریزی با وارفارین را با استفاده مزمن با دوز بالا افزایش دهند.

داروهای گیاهی: علف چای (St . John ' s wort) ممکن است سطوح خونی را کاهش دهد.

 مواد غذایی: غذا ممکن است سرعت جذب را کاهش دهد. 

مقادیر آزمایشگاهی : ممکن است سطوح AST ALT، بیلی روبین، پروترومبین سرم را افزایش دهد )ممکن است نشان دهنده هپاتوتوکسیسیته باشد).

 اشکال دارویی:

کپلت  325mg-500mg-650mg 

الگزیر: 160mg/5ml

 تزریقی: محلول 1000mg/100ml  ویال شیشه ای.

قطره : 80mg/0.8ml

سوسپانسیون : 160mg/5ml

قرص : 325 و 500میلی گرم

قرص جویدنی : 160 و 80 میلی گرم

نحوه آماده سازی و مصرف

داخل وریدی

بازسازی : نیازمند رقیق سازی بیشتر نیست. و در دمای محیط نگهداری کنید. • دوزهای کمتر از ۱۰۰۰mg بکشید. • در محفظه مجزای خالی و استریل قرار دهید. سرعت تجویز : طی ۱۵ دقیقه انفوزیون شود. پایداری : پس از باز شدن یا انتقال، به مدت ۶ ساعت در دمای محیط پایدار است.

خوراکی : بدون توجه به وعده های غذایی مصرف شود. • قرصها را می توان خرد کرد. • کپلت های آهسته رهش را خرد نکنید. • سوسپانسیون را قبل از مصرف به خوبی تکان دهید. • با یک لیوان پر آب مصرف کنید.

 رکتال : شیاف را با آب سرد قبل از وارد کردن آن به داخل رکتوم مرطوب کنید. • شیاف ها را فریز نکنید.

عوارض جانبی: نادر: واکنش حساسیت. 

اثرات منفی | واکنش های سمی :

 نشانه های زودهنگام سمیت استامینوفن: آنورکسیا، تهوع، تعریق، خستگی طی ۲۴-۱۲ ساعت اول 

نشانة دير تر سمیت: استفراغ، حساسیت ربع فوقانی راست، افزایش تست های عملکرد کبدی طی

۴۸ - ۷۲ ساعت پس از مصرف

 آنتی دوت: استیل سیستئین

 ملاحظات پرستاری

 ارزیابی اولیه: اگر به عنوان مسکن تجویز شده، شروع، نوع، محل و طول مدت درد را بررسی کنید. اثرات دارو در صورتی که پاسخ کامل درد پیش از دوز بعدی عود کند، کاهش می یابد. وجود تب را ارزیابی کنید. مصرف الکل را بررسی کنید.

 مداخلات بررسی ها :بهبود بالینی و کاهش درد و تب را بررسی کنید. سطح سرمی درمانی: 10-30mcg/ml

سطح سرمی سمی: بیش از 200mcg/ml 

آموزش به بیمار /خانواده

و برای استفاده در کودکان کوچکتر از ۲ ساله، مصرف خوراکی بیشتر از ۵ روز (کودکان) یا بیشتر از ۱۰ روز (بالغين)، یا تب طول کشیده بیشتر از ۳ روز با پزشک مشورت کنید. و درد شدیدا راجعه یا تب بالا/ ادامه دار ممکن است نشان دهنده بیماری جدی باشد. • توصیه کنید بیش از ۴g در بازه ۲۴ ساعته مصرف نشود بسیاری از ترکیبات دارویی غیر نسخهای حاوی استامینوفن می باشند. از مصرف الکل بپرهیزید.